Raja türleri

Kıbrıs’ta yaygın olarak vatoz olarak bilinen Raja türleri, sularımızda yaygın olarak bulunan bir kıkırdaklı balık grubudur. Bu yerel isim genellikle bu familyanın birbirine çok benzeyen ve yakın akraba olan birkaç türünü ifade etmek için kullanılır. Türlerine bağlı olarak uzunlukları 130 santime kadar ulaşabilir. En yoğun üreme dönemleri türler arasında farklılık gösterse de, genel olarak yıl boyunca üremeye devam ederler. Ağırlıklı olarak dip trolleri, sabit ağlar, baragadiler ve zıpkın kullanılarak yakalanırlar.

Deniz tabanında yaşayan bir türdür. Sığ kıyı sularından yaklaşık 300 metreye kadar olan kumlu, çamurlu ve kayalık deniz tabanlarında bulunur. En yaygın olarak ise 20 ila 140 metre arasında gözlemlenir. Başlıca dipte yaşayan küçük balıklar, kabuklular ve diğer omurgasızlarla beslenir ve avını deniz tabanında arar. Yumurtlayarak üreyen bir türdür. Dişiler, deniz kızının cüzdanı (“mermaid’s purse”) olarak bilinen belirgin, deri benzeri yumurta kapsülleri bırakırlar.

Dip trolü, en zararlı avlanma yöntemlerinden biridir. Deniz tabanı boyunca sürüklenen ağır av araçları kilometlerce yaşam alanına zarar verir. Suyun bu en alt tabakasında yaşayan tüm canlıları öldürür. Trol avcılığına Kıbrıs’ın güney kesiminde 16 Şubat ile 31 Mayıs arasında yasak uygulanırken, Kıbrıs’ın kuzey kesiminde hiçbir şekilde izin verilmemektedir.

Kıkırdaklı balıklar genel olarak hassas türler olduğundan sıkça tüketimleri tavsiye edilmez. Buna ek olarak, tüm Raja türleri de IUCN Kırmızı Listesi’nde tehdit altında olarak sınıflandırıldığından, tüketimlerinden kaçınılması önerilir.

Tüketeceğiniz halde, balıkçınıza veya balık satıcınıza balığın nerede ve hangi avlanma yöntemiyle yakalandığını mutlaka sorun ve en azından üreme dönemleri dışında tüketmeye özen gösterin.